Anasayfa

Osmanlı Tarihi alanında yaptığı çalışmalarla tanınan, TÜBA Şeref Üyesi Prof. Dr. Stanford Shaw,
15 Aralık 2006’da vefat etti.

Osmanlı arşivlerini kullanan ilk yabancı tarihçi olan Prof. Shaw, Osmanlı Devletinin Batı ve Doğu Avrupa’da baskı altındaki Musevilere sığınma hakkı tanıdığını ve bu durumun sonucu olarak Osmanlı Devletine sığınan Musevilerin Osmanlı’nın iktisadi kalkınmasına, maliyesine, diplomasisine ve kültürüne yaptıkları katkıları gün ışığına çıkarmıştır. Mısır’da Osmanlı idaresinin nasıl çalıştığını Osmanlı arşivlerine dayanarak gösteren Prof. Shaw, Türk Kurtuluş Savaşı ile ilgili 2000 sayfalık eserinde Türklerin bir kurtuluş savaşı ile nasıl Avrupa sömürgeciliğinden ve ekonomik hegemonyasından kurtulunabileceğini gösterdiklerini ve Türklerin bu savaşta gösterdiği başarının bir taraftan Atatürk’ün karizmatik lider kişiliğinden, diğer taraftan İtilaf Devletlerinin zafiyetlerini iyi değerlendirmiş olmalarından kaynaklandığını ortaya çıkarmıştır.

Prof. Shaw, III. Selim ile ilgili eserinde, daha önceki aksi görüşlere karşı çıkarak III. Selim’in 19. yüzyıl reformcuları gibi değil fakat 18. yüzyıl reformcuları gibi sadece Askeriyeyi modernleştirerek Devletin selamete çıkarılabileceğini düşündüğünü, ancak bu reform stratejisinin başarısızlığından sonra II. Mahmut ile birlikte daha kapsamlı reform çabalarına girişildiğini göstermiştir.

Prof. Shaw, Tanzimat Dönemi ile ilgili çalışmalarında Batı’dan kurumların aynen taklit edilmesi durumunda modernleşme çabalarında sınırlı başarı elde edildiğini, Batı’dan alınan kurumların Osmanlı’nın realitelerine adapte edilmeye başlanması ile modernleşme çabalarının daha kalıcı olduğunu göstermiştir.

5 Mayıs 1930 doğumlu olan Prof. Shaw, 16 Aralık 2000 tarihinde Türkiye Bilimler Akademisi’ne Şeref Üyesi olarak seçilmiştir. Prof. Shaw, 11 Eylül 2006 tarihinde Prof. Dr. Halil İnalcık ile birlikte, Türk ve Türkiye tarihine değerli katkılarından dolayı, Türk Tarih Kurumu tarafından, “Hizmet Madalyası ve Beratı” ile onurlandırılmıştı .